2: Landelijk gebied

We moeten aan de slag met ingrijpende en verstrekkende opgaven, die Drenthe – en dan met name het landelijk gebied – blijvend zullen veranderen. De gevolgen van klimaatverandering, de transitie van de landbouw, de transitie naar een duurzame energievoorziening, voldoende woningen en werklocaties en een goede bereikbaarheid vragen allemaal om ruimte. Het Drentse landschap zal veranderen. Onze inzet daarbij is dat het landschap blijvend gewaardeerd wordt door onze inwoners en toeristen.  
Onder ruimtelijke kwaliteit verstaan we ook het verbeteren van de bodem-, water- en natuurkwaliteit en het herstellen van biodiversiteit.

- Nationale databank Flora en Fauna (NDFF). NDFF is structureel ondergebracht bij ondergebracht bij de Gemeenschappelijke RegelingUitvoeringstaken Natuur en Omgeving (UNO), waardoor gegevens publiek beschikbaar zijn.
- Het Agrarisch Natuur- en Landschapsbeheer (ANLb). In 2025 circa 500 hectare extra agrarisch natuurbeheer (ANLb) gerealiseerd en verbreed met water- en klimaatdoelen.-
- Natuurinclusief Drenthe. De Basiskwaliteit Natuur is verbreed naar de bebouwde omgeving. Hierdoor is toepassing in dorpen en steden mogelijk gemaakt, in samenwerking met gemeenten en andere gebiedspartners.  
- Duurzaam Boeren Drenthe: 430 melkveehouders nemen deel aan Duurzaam Boeren Drenthe.  
- Kavelruil: Meer dan 1.500 hectare opnieuw verkaveld.    
- Boekweitcoöperatie ondersteund in de oprichting.
- Pilot wolfwerende rasters. De pilot is in 2025 succesvol uitgevoerd en direct uitgebreid met een vervolgpilot en subsidie. Hiermee zijn meer landbouwhuisdieren preventief beschermd tegen wolvenschade.

Natura 2000 beheerplannen
In 2025 bleek dat het participatieproces meer tijd kost dan in eerdere jaren. Het college stemt intensiever af met inwoners en andere belanghebbenden. Dit zorgt voor zorgvuldige besluitvorming, maar vertraagt ook de voorbereiding en uitvoering van projecten.

Programma Natuurlijk Platteland en Natuurnetwerk Nederland (NNN)
De uitvoering van het Programma Natuurlijk Platteland staat onder druk. Niet alle onderdelen kunnen volgens de oorspronkelijke planning richting 2027 worden gerealiseerd. Ondanks aanvullende maatregelen, zoals meer inzet via Prolander, lukt het niet overal om de volledige ontwikkelopgave van het Natuurnetwerk Nederland op tijd te realiseren. Dit komt vooral door het beperkt en niet tijdig beschikbaar komen van gronden binnen de NNN-begrenzing. Het uitgangspunt van vrijwillige grondverwerving speelt hierbij een rol. Daarnaast zorgen maatschappelijke en beleidsmatige onzekerheden, bijvoorbeeld rond stikstof en aanvullende wettelijke opgaven, voor terughoudendheid bij grondeigenaren en uitvoerende partijen. Deze knelpunten vertragen functiewijziging en inrichting. Dit speelt niet alleen in Drenthe, maar ook in andere provincies.

Natuurinclusief Drenthe en AACL-waarden
Bij de verdere uitwerking van Natuurinclusief Drenthe vragen aardkundige, archeologische, cultuurhistorische en landschappelijke waarden (AACL) om een zorgvuldige afweging bij het aanleggen van landschapselementen. Het ontbreken van een vastgesteld Drents afsprakenkader zorgt voor onzekerheid bij initiatiefnemers en gemeenten. Het bereiken van overeenstemming met en tussen gemeenten is noodzakelijk, maar kost meer tijd dan vooraf verwacht. Hierdoor vertraagt de voortgang van het traject.

Toename aantal WOO-verzoeken
Het aantal WOO-verzoeken is fors toegenomen dit vraagt stevige ambtelijke inzet. Hierdoor neemt de druk op de ambtelijke organisatie toe en komt ruimte voor andere werkzaamheden en beleidsprioriteiten in de knel.